Kaçak Akım Algılama Röleleri
Kaçak akım algılama rölesi, faz ve nötrden geçen akımların farkını toroidal akım trafosu ile ölçerek toprak kaçağını algılayan ve ayarlanan değerde açma sinyali veren koruma rölesidir. Kompakt şalter veya kontaktörle birlikte kullanılarak yüksek akımlı hatlarda kaçak akım koruması sağlar.
Tense TAR serisi 30 mA'dan 30 A'ya kadar ayarlanabilir; TAR-35D ve TAR-70D toroidi gövdesinde taşıyan direkt bağlantılı modellerdir.
Kaçak Akım Rölesi ile Kaçak Akım Şalteri Farkı
Kaçak akım şalteri (RCCB) algılama ve kesmeyi tek gövdede yapar ve belirli akımlarla sınırlıdır. Kaçak akım rölesi ise algılamayı yapar, kesmeyi kompakt şalter veya kontaktöre bırakır; bu sayede yüzlerce amperlik hatlarda ve ayarlanabilir hassasiyetle kullanılabilir.
Hassasiyet Seçimi
- 30 mA: İnsan hayatını koruma (doğrudan temas)
- 300 mA: Yangın koruması
- Daha yüksek değerler: Seçicilik için ana dağıtım seviyesinde
Gecikme süresi ayarı ile alt ve üst kademeler arasında seçicilik sağlanır.
A Tipi ve Harmonik Filtre
Elektronik yüklerin bulunduğu tesislerde darbeli DC kaçak akımlar oluşabilir. A tipi algılama yapan ve harmonik filtreli TAR-30AD, sürücü ve elektronik yüklerde istenmeyen açmaları azaltır.
Test
Rölenin ön panel test/reset butonuyla periyodik test yapılmalıdır. Tesisteki sürekli kaçak seviyesi kaçak akım pensampermetresi ile ölçülebilir; topraklama direnci topraklama test cihazıyla kontrol edilir.
Kaçak Akım Koruma Sınıfları
| Tip | Algıladığı Kaçak Akım | Uygun Yükler |
|---|---|---|
| AC tipi | Sinüs AC kaçak akımlar | Rezistif ve klasik yükler |
| A tipi | AC + darbeli DC kaçak akımlar | Elektronik cihazlar, tek fazlı sürücüler, LED sürücüler |
| B tipi | AC + darbeli DC + düz DC | Trifaze sürücüler, şarj istasyonları, GES invertörleri |
TAR-30AD A tipi algılama ve harmonik filtre özelliğine sahiptir.
Tense TAR Serisi
| Model | Bağlantı | Ayar Aralığı | Öne Çıkan |
|---|---|---|---|
| TAR-30A | Harici toroid (CBCT) | 30 mA–30 A | Ekonomik |
| TAR-30AD | Harici toroid (CBCT) | 30 mA–30 A | Dijital, A tipi, harmonik filtreli, LED ekran, uzaktan test/reset |
| TAR-35D | Dahili Ø35 mm toroid | 30 mA–3 A | Direkt kablo geçişli |
| TAR-70D | Dahili Ø70 mm toroid | 30 mA–30 A | Direkt kablo geçişli |
Bağlantı Örneği
Toroid ana dağıtım çıkışına takılır, tüm faz ve nötr iletkenleri toroidin içinden geçirilir. Toroidin sekonderi TAR rölesine, rölenin açma kontağı kompakt şalterin açma bobinine veya kontaktör bobin devresine bağlanır. Kaçak akım değeri ve gecikme ayarlanır, ardından test butonuyla açma kontrol edilir.
Kaçak Akım Nedir, Neden Tehlikelidir?
Kaçak akım, devreden çıkıp faz-nötr dışında bir yoldan (cihaz gövdesi, insan vücudu, nemli duvar) toprağa akan akımdır. Çok düşük seviyeler bile insan sağlığı için tehlikelidir; 30 mA civarındaki akımlar kalp ritmini etkileyebilir. Daha yüksek kaçaklar ise kablo yalıtımının bozulduğu noktalarda ısınma ve yangına neden olabilir.
Kaçak Akım Rölesi Nerelerde Kullanılır?
- Fabrika, AVM ve hastane ana dağıtım panoları
- Kompakt şalterle korunan yüksek akımlı çıkışlar
- Seçici kaçak akım koruması gereken çok kademeli tesisler
- GES, şarj istasyonu ve sürücü yoğun tesisler (uygun tip ile)
Kaçak Akım Rölesi Fiyatları Neye Göre Değişir?
- Toroid tipi (harici veya dahili)
- Ayar aralığı ve gecikme seçenekleri
- A tipi algılama ve harmonik filtre
- Dijital ekran ve uzaktan test/reset
Güncel fiyatlar ürün sayfalarında yer alır; proje ve toplu alımlarda kurumsal teklif formu ile özel fiyat isteyebilirsiniz.
Sık Karşılaşılan Sorunlar ve Çözümleri
| Belirti | Olası Neden | Çözüm |
|---|---|---|
| Röle sürekli açıyor | Gerçek kaçak, nem, yalıtım bozukluğu | Devreleri tek tek ayırarak kaçak noktayı bulun, izolasyon ölçün |
| Elektronik yüklerde istenmeyen açma | Harmonik veya darbeli DC kaçaklar | A tipi, harmonik filtreli model (TAR-30AD) kullanın |
| Test butonu çalışmıyor | Bağlantı veya röle arızası | CBCT ve açma devresi bağlantısını kontrol edin |
| Kaçak varken açmıyor | Toprak iletkeni toroidden geçmiş, ayar çok yüksek | Montajı ve ayar değerini kontrol edin |
Temel Terimler
- CBCT: Core Balance Current Transformer, kaçak akımı algılayan toroid trafo
- IΔn: Anma kaçak akımı, rölenin açtığı kaçak akım değeri
- Gecikme: Seçicilik için açmanın bekletildiği süre
- A tipi: AC ve darbeli DC kaçak akımları algılayan koruma sınıfı
Uygulama Örneği: 400 A Ana Dağıtımda Kaçak Akım Koruması
400 A kompakt şalter ile korunan bir ana çıkışta, faz ve nötr kabloları TTOR-150 veya uygun çaplı toroidden geçirilir. TAR-30AD rölesi 300 mA ve kısa gecikmeye ayarlanır, açma kontağı şalterin açma bobinine bağlanır. Son devrelerde 30 mA kaçak akım şalterleri ile seçici koruma oluşturulur.
Kaçak Akım Rölesi Devreye Alma
- Hattın kablo çapına uygun toroid seçin, faz ve nötrü birlikte toroidden geçirin.
- Toroid sekonderini röle CBCT girişine bağlayın.
- Röle açma kontağını kompakt şalter açma bobinine veya kontaktör bobin devresine bağlayın.
- Kaçak akım değerini (ör. 30 mA veya 300 mA) ve gecikmeyi ayarlayın.
- Test butonuyla açmayı doğrulayın, sonuçları kayıt altına alın.
Montaj ve bağlantı işlemleri yetkili elektrik personeli tarafından, enerji kesilip gerilim yokluğu doğrulandıktan sonra yapılmalıdır.
Neden İnovasyonTest?
- Tense yetkili satıcısı; tüm ürünler orijinal ve faturalı
- Stoktaki ürünlerde aynı gün kargo, 5.000 TL üzeri ücretsiz kargo
- Kredi kartına 12 aya varan taksit, havale ile ek indirim fırsatı
- Hafta içi 09:00–17:00 WhatsApp ve e-posta ile teknik destek
- Proje ve toplu alımlar için kurumsal teklif formu
Kaçak Akım Algılama Röleleri Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kaçak akım rölesi neden atar?
Gerçek toprak kaçağı, nem, yalıtımı bozulmuş kablolar, birden fazla cihazın sürekli küçük kaçaklarının toplanması veya nötrün topraklama ile temas etmesi atmaya neden olur.
Kaçak akım rölesi zorunlu mu?
Elektrik iç tesisleri yönetmeliği belirli devrelerde kaçak akım koruması ister; yüksek akımlı hatlarda bu koruma kaçak akım rölesi ve şalterle sağlanır.
30 mA mı 300 mA mı seçmeliyim?
Can güvenliği için son devrelerde 30 mA, yangın koruması için ana dağıtımda 300 mA tercih edilir.
Kaçak akım rölesi ile kaçak akım şalteri birlikte kullanılabilir mi?
Evet. Ana dağıtımda gecikmeli kaçak akım rölesi, son devrelerde 30 mA kaçak akım şalterleri kullanılarak seçici koruma kurulabilir.
Toroid trafo arızası nasıl anlaşılır?
TAR-30AD cihaz girişinde CBCT bağlı değilse veya kısa devre varsa uyarı verir.
Kaçak akım rölesinin hangi aralıklarla test edilmesi gerekir?
Ön panel test butonuyla periyodik olarak, özellikle bakım dönemlerinde test edilmesi önerilir.
Kaçak akım rölesi ile toprak kaçak rölesi aynı şey mi?
Evet, sahada kaçak akım rölesi, toprak kaçak rölesi veya ELR olarak da adlandırılır.
Kaçak akım rölesi kaç mA’ya ayarlanmalı?
Can güvenliği için 30 mA, yangın koruması için 300 mA; ana dağıtımda seçicilik için daha yüksek değer ve gecikme kullanılabilir.
Toplu alımda teklif alabilir miyim?
Evet. Pano üreticileri ve toplu alımlar için kurumsal teklif formunu doldurabilir veya hafta içi 09:00–17:00 arasında WhatsApp hattımızdan ulaşabilirsiniz.